Дали солитерот е добар за мозокот? Што велат студиите

Мозок и благосостојба

9 мин. читање

Веројатно сте читале дека солитерот го одржува умот бистар. Дел од тоа е вистина, дел е надеж, а многу се тврди без никаков извор. Ги прочитавме студиите: еве што најдоа, колку големи беа ефектите и што не можат да докажат.

Нашите последни две објави беа за бројки: колку често луѓето победуваат и колку делења воопшто може да се добијат. Оваа е за луѓето што играат. Многу веб-страници пишуваат дека солитерот „ја зајакнува меморијата“ или „спречува деменција“. Ретко кажуваат од каде доаѓа тоа. Отидовме до самите студии.

Краткиот одговор

Постарите луѓе што често играат карти, друштвени игри и решаваат загатки обично малку подобро ги зачувуваат меморијата и размислувањето од оние што не го прават тоа. Таа поврзаност е најдена одново и одново. Но никој не покажал дека игрите се нејзината причина. Партија солитер е добра навика, а не лек.

Игрите со карти и мозокот што старее

Најпознатата студија доаѓа од Шкотска. Во 1947 година речиси секое шкотско дете родено во 1936 година го направи истиот тест за интелигенција на училиште, на 11 години. Децении подоцна, истражувачи од Единбург повторно пронајдоа 1.091 од нив, Lothian Birth Cohort 1936, и ги тестираа нивната меморија и размислување на 70, 73, 76 и 79 години. Ги прашаа и колку често играат игри „како карти, шах, бинго или крстозбори“.

Оние што играа повеќе размислуваа малку подобро на 70 години, дури и во споредба со други што на 11 години имале ист резултат. А од 70 до 79 години нивните способности опаѓаа малку помалку (Altschul и Deary, 2019). Разликата беше мала: околу еден поен на скала слична на IQ во тие девет години. Најголема разлика имаше кај меморијата, иако тој резултат беше помалку стабилен кога истражувачите го проверија на други начини.

Што не може да докаже: ова е опсервациска студија. Никој не бил замолен да игра повеќе. Истражувачите зедоа предвид многу работи, како интелигенцијата во детството, образованието, здравјето и општествената класа, но самите пишуваат дека без експеримент „не може да се заклучува за причински ефекти“. Имајте предвид и дека картите се бројани заедно со шахот, бингото и крстозборите.

Во Њујорк, тим од Albert Einstein College of Medicine следеше 469 луѓе постари од 75 години што немаа деменција (Verghese и соработници, 2003). За околу 5 години, 124 од нив развија деменција. Читањето, друштвените игри, свирењето музички инструмент и танцувањето беа поврзани со помал ризик. Истражувачите му дадоа на секого оценка: еден поен за секој ден во неделата посветен на хоби што го ангажира умот, како читање или друштвена игра. Секој дополнителен поен беше поврзан со околу 7% помал ризик од деменција.

Што не може да докаже: деменцијата почнува години пред некој да ја забележи и може да ги натера луѓето рано да се откажат од своите хобија. Истражувачите се обидоа да го исклучат тоа така што ги изоставија луѓето што можеби веќе имале рани знаци, и поврзаноста остана. Сепак, својот труд го завршија со повик за контролирани испитувања за да се открие дали активностите навистина штитат.

Во Обединетото Кралство, студијата PROTECT бара од луѓе постари од 50 години да прават онлајн тестови за меморија и размислување. Истражувачи од University of Exeter разгледаа 19.078 од нив, на возраст од 50 до 93 години, и ги прашаа колку често решаваат бројчени загатки како судоку (Brooker и соработници, 2019). Колку почесто ги решаваа, толку подобро поминуваа, на сите 14 користени тестови. Сродна студија на истиот тим за загатки со зборови го најде истото.

Што не може да докаже: тестовите се правени само еднаш, па не можеме да знаеме што било прво. Можеби загатките го одржуваат умот бистар, а можеби луѓето со бистар ум едноставно повеќе сакаат загатки. Доброволците сами се пријавиле онлајн за студија за мозокот, па не се типична група. Авторите велат дека се потребни повеќе истражувања пред загатките да може да се наречат интервенција. И станува збор за бројчени загатки, а не за игри со карти.

Зошто „поврзано со“ не е исто што и „предизвикано од“

Сите три студии погоре го наоѓаат истото: луѓето што ја користат главата за забава обично остануваат побистри. Тоа може да се објасни на неколку начини. Игрите можеби помагаат. Или луѓето што се поздрави, пообразовани или помалку осамени можеби и играат повеќе и стареат подобро. Или првите, незабележани промени во мозокот можеби ги прават игрите помалку забавни, па луѓето престануваат. Добрите студии се обидуваат сето ова да го земат предвид, и овие го направија тоа, но само експеримент може да даде одговор. Затоа во секоја од нив ќе ги видите зборовите „поврзано со“.

А игрите за тренирање на мозокот?

За еден вид игри експерименти постојат: апликациите за тренирање на мозокот, направени за да ве направат попаметни. Во 2016 година седум психолози ги прегледаа сите студии што водечките компании во оваа област ги наведуваа како доказ (Simons и соработници, 2016). Најдоа многу докази дека луѓето стануваат подобри во игрите што ги вежбаат, помалку докази дека стануваат подобри во слични задачи и малку докази дека тренингот помага во други задачи или во секојдневниот живот. Многу од студиите имаа и сериозни недостатоци.

Солитерот никогаш не бил продаван како тренинг за мозокот, и тоа е добро. Ако играте често, ќе станете подобри во солитер: ќе ги забележувате потезите порано и ќе запаѓате во помалку ќорсокаци. Дали тоа ќе ви помогне подобро да запомните каде сте ги оставиле клучевите е друго прашање, и никој не покажал дека ќе помогне.

Кратка пауза што делува

За нешто поскромно има подобри докази. Преглед на 22 студии со 2.335 луѓе ги разгледа „микропаузите“ од десет минути или помалку (Albulescu и соработници, 2022). Луѓето се враќаа од нив со малку повеќе енергија и малку помалку замор. Работата по паузата не беше јасно подобра, освен кај едноставните задачи, а подолгите паузи помагаа повеќе.

Партија солитер добро се вклопува во кратка пауза. На Solitaire Land, типична победа во Tripeaks Solitaire трае нешто повеќе од минута, а во FreeCell Solitaire или Klondike Solitaire 1 Карта околу три (нашите бројки). Прегледот не го тестираше солитерот. Ги тестираше паузите. Но игра што можете да ја завршите и затворите е пауза што лесно ја земате.

Игри, стрес и расположение

Во 2008 година, на East Carolina University ги мереа срцевиот ритам и мозочните бранови на доброволци пред и откако играа лесна игра или пребаруваа на интернет. Според медиумите, доброволците биле 134. Според универзитетот, играта со скапоцени камења Bejeweled ги намалила физичките знаци на стрес за 54% во споредба со оние што пребарувале на интернет; другите две игри не, иако го подобриле расположението (East Carolina University, 2008).

Што не може да докаже: студијата ја платила компанијата PopCap, која ги направила сите три игри. Таа гледаше што се случува околу кратко играње, а не во текот на месеци, а главниот истражувач ја нарече „прв чекор“. Интересна е, но не е силен доказ.

Истражувачи од University of Oxford пристапија поинаку. Наместо да ги прашуваат луѓето колку долго играат, ги добија вистинските времиња на играње од самите компании за игри. Во првата студија со околу 3.200 играчи на две игри, времето на играње имаше мала позитивна поврзаност со благосостојбата (Johannes, Vuorre и Przybylski, 2021). Во поголемата, со 38.935 играчи на седум игри во текот на шест недели, времето на играње практично немаше никакво влијание, ни на подобро ни на полошо: просечен играч би морал да игра околу 10 часа дневно повеќе од вообичаено пред да почувствува каква било промена (Vuorre и соработници, 2022).

Важно беше зошто луѓето играа. Оние што играа затоа што уживаа се чувствуваа подобро. Оние што играа затоа што чувствуваа дека мораат се чувствуваа полошо. Што не можат да докажат: станува збор за видеоигри, а не за солитер, и и овие студии беа опсервациски. Но пораката е едноставна: како се чувствувате додека играте е поважно од тоа колку долго играте.

Попатно: што може да покаже една партија Klondike

Еве една студија за која малкумина знаат. На KU Leuven во Белгија, истражувачи замолија 23 постари луѓе со благо когнитивно оштетување (MCI: проблеми со меморијата и размислувањето поголеми од оние при нормално стареење, но што не се деменција) и 23 без него да одиграат три партии Klondike на таблет, што траеше околу 17 минути. Потоа споредија како играа двете групи: колку време им требаше, колку често враќаа потези, колку потези беа грешки. 12 од 23 мерки што ги дефинираа покажаа јасни разлики меѓу групите (Gielis и соработници, 2021). Во втор труд, компјутер обучен на истите партии научи прилично добро да ги разликува двете групи (Gielis и соработници, 2021).

Ова е истражување, а не тест. Групите беа мали, а луѓето со MCI беа и постари и помалку навикнати на таблети, за што истражувачите мораа да направат корекција. Авторите велат дека солитерот еден ден можеби ќе им помага на лекарите да ја следат меморијата со текот на времето, покрај вистинските тестови. Лоша партија солитер не кажува ништо за вашиот мозок. Секој има такви. Ако се грижите за меморијата, обратете се кај лекар.

Што ова не значи

  • Не значи дека солитерот спречува деменција. Ниедна студија не го покажала тоа.
  • Не значи дека повеќе е подобро. Во студиите од Оксфорд времето на играње речиси немаше влијание. Уживањето имаше.
  • Не значи дека солитерот заменува нешто. Физичката активност, сонот и времето со други луѓе исто така се важни.
  • Не значи дека изгубената партија е знак за тревога. Некои делења воопшто не можат да се добијат.

Значи, треба ли да играте?

Ако уживате, да. Играјте затоа што ви се допаѓа, а не затоа што мислите дека треба. Искористете една партија како кратка пауза, а потоа станете и истегнете се. Повремено пробајте потешка игра, за да остане интересно. И нека тоа биде една добра навика меѓу многу. Тоа е она што го поддржуваат студиите, и тоа не е малку.

Извори

  1. Altschul DM, Deary IJ (2020; online 2019). Playing analog games is associated with reduced declines in cognitive function: a 68-year longitudinal cohort study. The Journals of Gerontology: Series B 75(3):474–482. pmc.ncbi.nlm.nih.gov
  2. Verghese J et al. (2003). Leisure activities and the risk of dementia in the elderly. New England Journal of Medicine 348:2508–2516. doi:10.1056/NEJMoa022252
  3. Brooker H et al. (2019). The relationship between the frequency of number-puzzle use and baseline cognitive function in a large online sample of adults aged 50 and over. International Journal of Geriatric Psychiatry 34(7):932–940. doi:10.1002/gps.5085
  4. Simons DJ et al. (2016). Do "brain-training" programs work? Psychological Science in the Public Interest 17(3):103–186. doi:10.1177/1529100616661983
  5. Albulescu P et al. (2022). "Give me a break!" A systematic review and meta-analysis on the efficacy of micro-breaks for increasing well-being and performance. PLOS ONE 17(8):e0272460. doi:10.1371/journal.pone.0272460
  6. East Carolina University (2008). ECU study shows casual video games relieve stress (соопштение за медиуми; студијата ја финансирала PopCap Games). news.ecu.edu
  7. Johannes N, Vuorre M, Przybylski AK (2021). Video game play is positively correlated with well-being. Royal Society Open Science 8:202049. doi:10.1098/rsos.202049
  8. Vuorre M et al. (2022). Time spent playing video games is unlikely to impact well-being. Royal Society Open Science 9:220411. doi:10.1098/rsos.220411
  9. Gielis K et al. (2021). Dissecting digital card games to yield digital biomarkers for the assessment of mild cognitive impairment. JMIR Serious Games 9(4):e18359. doi:10.2196/18359
  10. Gielis K et al. (2021). Detecting mild cognitive impairment via digital biomarkers of cognitive performance found in Klondike Solitaire: a machine-learning study. Digital Biomarkers 5(1):44–52. doi:10.1159/000514105

Игрите во оваа статија

Играј Klondike Solitaire 1 Карта!
Klondike Solitaire 1 Карта
Klondike Solitaire 1 КартаСредна
Klondike Класичниот Solitaire. Реди надолу наизменично црвена и црна, нареди ја секоја боја од ас до крал и отворај го Талонот по една карта. Стапка на победа 46,2 % Вообичаено време до победа 3:06
Должина Потребни потези Среќа
Играј FreeCell Solitaire!
FreeCell Solitaire
FreeCell SolitaireЛесна
FreeCell Сите 52 карти се отворени од почетокот, а четири слободни ќелии ти дозволуваат да оставиш карти настрана. Со внимателна игра добиваш речиси секое делење. Стапка на победа 70,3 % Вообичаено време до победа 2:59
Должина Потребни потези Среќа
Играј Tripeaks Solitaire!
Tripeaks Solitaire
Tripeaks SolitaireСредна
Tripeaks Исчисти три врва од карти играјќи карти поголеми или помали за еден од горната карта на купот со фрлени карти. Брза и лесно се учи. Стапка на победа 59,3 % Вообичаено време до победа 1:11
Должина Потребни потези Среќа
Играј Spider Solitaire 1 Боја!
Spider Solitaire 1 Боја
Spider Solitaire 1 БојаЛесна
Spider Spider само со херц: реди низи од крал до ас во десет колони со два шпила. Најлесниот начин да го научиш Spider. Стапка на победа 79,6 % Вообичаено време до победа 5:01
Должина Потребни потези Среќа